Ώρα για μεταρρύθμιση των «προσωρινών» εσωτερικών ελέγχων Σένγκεν

Ορισμένα κράτη μέλη διενεργούν «προσωρινούς» ελέγχους στα εσωτερικά σύνορα Σένγκεν για πάνω από μια δεκαετία χωρίς διακοπή, συχνά με αμφίβολη αιτιολόγηση που βασίζεται σε πολύ γενικές και μη ειδικές περιστάσεις «έκτακτης ανάγκης». Αυτό όχι μόνο οδήγησε σε μεγάλες ουρές κυκλοφορίας στα εσωτερικά σύνορα Σένγκεν, απώλεια εσόδων για τις διασυνοριακές επιχειρήσεις λόγω αναμονής στα σύνορα και καθυστερήσεων στα σιδηροδρομικά και πορθμεία, υπονόμευσε την εμπιστοσύνη του κοινού σε μια Ευρώπη ανοικτών συνόρων και οδήγησε σε εικασίες σχετικά με το αν η επιστροφή μόνιμων ενδοευρωπαϊκών συνόρων είναι κατά κάποιο τρόπο «αναπόφευκτη». 

Οι συνοριακοί έλεγχοι χρησιμοποιούνται σαφώς περισσότερο ως πολιτικό εργαλείο παρά ως απάντηση σε πραγματικές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης σε ορισμένες χώρες. Έχει περάσει πολύς καιρός που αυτή η φαινομενικά ατελείωτη «έκτακτη ανάγκη» αντιμετωπίστηκε μέσω επανεξέτασης του προσωρινού συστήματος συνοριακών ελέγχων, με χρονικά όρια για το κλείσιμο και σημαντικά ημερήσια πρόστιμα για μη συμμόρφωση.

Πολλοί Ευρωπαίοι θεωρούν ότι η δυνατότητα ελεύθερης μετακίνησης και εργασίας πέραν των εθνικών συνόρων αποτελεί θεμελιώδες μέρος του δικαιώματος στην κινητικότητα. Είναι καιρός να βρεθεί μια λύση σε αυτό το πρόβλημα που θα εγγυάται στους πολίτες ότι το δικαίωμά τους να ταξιδεύουν εντός της Ένωσης θα είναι όσο το δυνατόν πιο απρόσκοπτο, χωρίς να εμποδίζει τα κράτη μέλη να είναι σε θέση να ανταποκριθούν σε πραγματικές βραχυπρόθεσμες συνθήκες.