Wspieranie zaangażowania obywateli w politykę UE
Mieszkańcy UE mają prawo uczestniczyć w życiu demokratycznym Unii Europejskiej. Europejczycy mogą korzystać z tego prawa na wiele sposobów (np. składając petycje do Parlamentu Europejskiego, uczestnicząc w konsultacjach publicznych, zwracając się do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich itp.). Europejska inicjatywa obywatelska pozostaje wyjątkowym narzędziem dostępnym dla ludności Europy, służącym do kształtowania programu działań UE.
Jeżeli w ciągu 12 miesięcy obywatele tworzący grupę organizatorów zbiorą milion podpisów, a równocześnie osiągną minimalne progi w co najmniej jednej czwartej państw członkowskich (czyli obecnie w siedmiu krajach), będą mogli zwrócić się do Komisji Europejskiej o to, by w ramach swoich uprawnień zaproponowała przepisy służące wprowadzeniu w życie traktatów (zob. Jak przygotować projekt inicjatywy).
W wytycznych zawarto praktyczne wskazówki i przydatne zasoby, które mogą pomóc organizatorom w znalezieniu właściwych partnerów i budowaniu silnych, udanych koalicji. Więcej informacji na temat procedury europejskiej inicjatywy obywatelskiej można znaleźć na stronie Europejska inicjatywa obywatelska – podstawy. Więcej informacji o kampanii można znaleźć w wytycznych na stronach Jak prowadzić kampanię oraz Jak zorganizować zespół prowadzący kampanię EIO.
Organizatorom inicjatywy „Stop wiwisekcji” udało się zebrać ponad milion podpisów dzięki wsparciu ogólnoeuropejskiego sojuszu ponad 250 grup działających na rzecz ochrony zwierząt, a także organizacji naukowych i firm sprzedających produkty nietestowane na zwierzętach.
Grupa organizatorów
Grupa organizatorów musi składać się z co najmniej siedmiu obywateli Unii, którzy są w wieku uprawniającym do głosowania w wyborach do Parlamentu Europejskiego i mieszkają w co najmniej siedmiu różnych krajach UE. Przy spełnieniu tego wymogu brane jest pod uwagę zarówno obywatelstwo UE (niezależnie od państwa członkowskiego), jak i miejsce zamieszkania.
Warto skorzystać z możliwości, jakie oferuje Społeczność EIO na forum europejskiej inicjatywy obywatelskiej. Na członków grupy organizatorów należy wybrać osoby wiarygodne i doświadczone. Najskuteczniejszych orędowników inicjatywy można wyłonić przy pomocy organizacji partnerskich.
Grupa wskazuje osoby wyznaczone do kontaktów – jednego przedstawiciela i jednego zastępcę – które będą zabierać głos i współpracować z Komisją w imieniu grupy. Grupa organizatorów może wyznaczyć dwie dodatkowe osoby, które w razie potrzeby będą zastępować osoby wyznaczone do kontaktów. Istnieje również możliwość utworzenia podmiotu prawnego, który będzie reprezentował grupę organizatorów, co może poprawić widoczność inicjatywy. Tego rodzaju podmiot prawny musi jednak zostać utworzony zgodnie z przepisami wybranego państwa członkowskiego. Niebagatelną rolę pełni więc wybór formy prawnej i ustawodawstwa krajowego, które będą najlepiej odpowiadać celom inicjatywy i grupy organizatorów.
Znajdź partnerów, zanim wystąpisz z inicjatywą! Kampania ma większą szansę powodzenia, jeśli partnerzy są liczni, różnorodni, proaktywni oraz działają w różnych częściach UE.
Partnerzy wspierający grupę organizatorów i kampanię
Partnerami mogą zostać różne osoby i organizacje, które zajmą się rozpowszechnianiem i wzmacnianiem przekazu, aby pomóc w nagłośnieniu kampanii i przekonać ludzi do podpisania deklaracji poparcia.
Choć organizatorzy utrzymują już bliskie kontakty z niektórymi takimi osobami i organizacjami, konieczne będzie znalezienie innych. W tym celu grupa organizatorów powinna przeprowadzić pełną analizę możliwości pozyskania zwolenników na szczeblu lokalnym, regionalnym, krajowym i europejskim według następujących kategorii:
- pośrednicy – organizacje członkowskie przychylne inicjatywie, takie jak związki zawodowe, organizacje pozarządowe, stowarzyszenia itp.
- sponsorzy – niektórzy pośrednicy mogą zechcieć wesprzeć kampanię (za pomocą środków finansowych lub wsparcia rzeczowego). Można również rozważyć zwrócenie się do odpowiednich fundacji charytatywnych
- liderzy opinii – politycy, dziennikarze i „celebryci” gotowi poprzeć inicjatywę mogą przyspieszyć proces zbierania podpisów i jednocześnie przyczynić się do nagłośnienia inicjatywy
- wolontariusze – społeczności internetowe, które śledzą konta organizatorów i organizacji partnerskich lub odpowiednie hasztagi tematyczne, są ważnym źródłem wolontariuszy, którzy pomogą w przekazywaniu przesłania kampanii w tego rodzaju społecznościach, zarówno w internecie, jak i poza nim, oraz w zbieraniu podpisów.
Jak skontaktować się z potencjalnym partnerem:
1. Poszukaj w innych państwach członkowskich organizacji, które mają podobne zainteresowania.
2. Umów się na spotkanie lub rozmowę telefoniczną w możliwie najbliższym terminie.
3. Przedstaw swoją inicjatywę, opisz, jak potencjalny partner może przyczynić się do jej sukcesu, oraz wyjaśnij, jakie korzyści może ona przynieść jego organizacji. Dzięki temu łatwiej będzie Ci przekonać go do aktywnego zaangażowania się w kampanię.
4. Jeśli potencjalny partner wyrazi gotowość poparcia inicjatywy, jasno przedstaw jego rolę i swoje oczekiwania.
5. Jeśli potencjalny partner nie wyraża chęci pomocy, poproś o polecenie innych osób, które mogłyby być zainteresowane.
Inicjatywie „Jeden z nas” publicznie udzielili poparcia papież Franciszek i papież Benedykt XVI, co zapewniło jej widoczność i wiarygodność.
• Poproś o oficjalne listy poparcia od jak największej liczby partnerów. Umożliwią one stworzenie środowiska, w którym będzie można przekazywać i rozpowszechniać przesłania kampanii.
• Europejskie organizacje pozarządowe i stowarzyszenia dysponują często dość dużymi zasobami oraz dobrze rozwiniętymi systemami komunikacji i sieciami kontaktów. Wykorzystaj ten potencjał!
• Posłowie do Parlamentu Europejskiego dysponują dobrą siecią kontaktów w Brukseli i mogą pomóc organizatorom w przebiciu się. Skontaktuj się z nimi!
• Dodatkowym sposobem na poszukiwanie partnerów jest korzystanie z własnych sieci kontaktów: rodziny, przyjaciół, znajomych, sąsiadów, kolegów z pracy, szkoły lub uniwersytetu.
• Aktywnie korzystaj z mediów społecznościowych (Twitter, Facebook, Instagram, LinkedIn itp.), aby znacząco zwiększyć szanse dotarcia do potencjalnych partnerów.
• Najlepsze efekty daje skoncentrowanie kampanii na krajach, w których temat inicjatywy jest już dobrze znany.
• Partnerzy będą wspierać inicjatywę z różnych powodów, dlatego zadbaj o to, aby wszystkie strony łączył wspólny interes – sukces Twojej inicjatywy!
Po tym jak w niemieckiej telewizji w godzinach największej oglądalności wyemitowano krótką prezentację inicjatywy „Right2Water” (Prawo do wody), w kolejnych dniach zebrano około 200 tys. podpisów!
Gdzie jeszcze można znaleźć partnerów
Unijny rejestr służący przejrzystości
Rejestr służący przejrzystości jest dobrowolnym rejestrem obejmującym organizacje, które starają się wpływać na instytucje UE i kształtowanie unijnej polityki.
Od prywatnych przedsiębiorstw, stowarzyszeń branżowych i firm doradczych po organizacje pozarządowe, agencje, ośrodki analityczne, instytucje badawcze i akademickie oraz gminy – w tej bazie danych można znaleźć organizacje wszelkiego rodzaju. Około 12 tys. zarejestrowanych podmiotów udostępnia informacje dotyczące swoich stron internetowych, danych kontaktowych, celów, określonych działań, personelu, budżetu i obszarów zainteresowań.
Ogólne wyszukiwanie można przeprowadzić, wpisując słowa kluczowe takie jak „środowisko”, „ochrona danych”, „handel”, „konsumenci”, „młodzież”, „transport” czy „opodatkowanie”. Bardziej szczegółowe wyszukiwanie można przeprowadzić w zakładce „Wyszukiwanie zaawansowane”. Kryteria wyszukiwania obejmują m.in. typ organizacji, lokalizację, poziom reprezentowanych interesów (europejski, globalny, krajowy, regionalny lub lokalny), obszary zainteresowania.
Inne przydatne strony internetowe umożliwiające wyszukanie potencjalnych partnerów:
Ideal-ist – to międzynarodowa sieć kontaktów w obszarze technologii ICT, oferująca narzędzie wyszukiwania partnerów.
Utrzymanie motywacji i zaangażowania partnerów
Kiedy już uda się pozyskać większe grono partnerów, warto również stworzyć odpowiednie warunki do współpracy i dbać o wysoką motywację przez całą kampanię. Dobrze jest:
- oprzeć się na wspólnych wartościach, które pozwolą dotrzeć do obywateli
- wyznaczyć jasne i realistyczne cele, w tym także dla każdego partnera, na czas trwania całej kampanii
- budować prawdziwą społeczność poprzez organizację regularnych spotkań w sieci, a jeśli to możliwe – także poza siecią
- informować partnerów o poczynionych postępach i pozytywnie komentować na bieżąco osiągane cele, aby wzmocnić morale społeczności.
Organizatorzy inicjatywy „Zakaz stosowania glifosatu” przygotowali wykaz organizacji krajowych, które wyraziły gotowość udziału w kampanii, a następnie podjęli z każdą z nich indywidualną współpracę.
Więcej informacji na temat tego, w jaki sposób organizatorzy zakończonych sukcesem inicjatyw poszukiwali partnerów, można znaleźć na stronie Przykłady udanych działań na forum europejskiej inicjatywy obywatelskiej.
Opinie wyrażone na forum europejskiej inicjatywy obywatelskiej odzwierciedlają wyłącznie punkt widzenia ich autorów i w żaden sposób nie mogą być utożsamiane ze stanowiskiem Komisji Europejskiej ani Unii Europejskiej.
